الگوهای صورتحساب الکترونیکی سامانه مؤدیان (INP)
الگوهای صورتحساب الکترونیکی سامانه مؤدیان برای ثبت معاملات مختلف است و براساس نوع فعالیت،قالب مناسب صورتحساب را مشخص میکنند
22 شهریور 1405
لینک کوتاه
الگوهای صورتحساب الکترونیکی سامانه مؤدیان (INP)
در سامانه مؤدیان، صورتحسابهای الکترونیکی بر اساس نوع معامله و ماهیت فعالیت مؤدی در قالب الگوهای مختلف صادر میشوند. هر الگو مجموعهای از اطلاعات عمومی و اختصاصی دارد که باید متناسب با نوع معامله تکمیل شود.انتخاب الگوی صحیح اهمیت زیادی دارد؛ زیرا همه معاملات را نمیتوان با یک قالب واحد ثبت کرد.
برای مثال، صورتحساب مربوط به فروش معمولی با صورتحساب فروش ارز، قرارداد پیمانکاری، صادرات یا فروش طلا اطلاعات یکسانی ندارد.
در ساختار فنی صورتحساب الکترونیکی، فیلد inp برای مشخص کردن الگوی صورتحساب استفاده میشود و در کنار فیلد inty که نوع صورتحساب را مشخص میکند، قرار دارد. در اسناد فنی، inty با مقادیر ۱، ۲ و ۳ بهترتیب نوع اول، دوم و سوم را مشخص میکند و inp الگوی انتخابشده را تعیین میکند.
🚀 اتصال نرمافزار حسابداری به سامانه مودیان
فاکتورهای خود را سریع و مطمئن به سامانه مودیان ارسال کنید!
با راهکار تخصصی نرمافزار زهیر، نرم افزار تحت ویندوز سی شارپ و نرم افزار حسابداری را به سامانه مودیان متصل کنید.🔗 [آموزش اتصال نرمافزار حسابداری به سامانه مودیان]
تفاوت «نوع صورتحساب» و «الگوی صورتحساب» چیست؟
این دو مفهوم نباید با یکدیگر اشتباه گرفته شوند.نوع صورتحساب مشخص میکند صورتحساب از نوع اول، دوم یا سوم است؛ اما الگوی صورتحساب مشخص میکند این صورتحساب برای چه نوع فعالیت یا معاملهای صادر شده است.
برای نمونه، یک صورتحساب ممکن است:
نوع اول + الگوی فروش
یا
نوع اول + الگوی صادرات
باشد.
بنابراین در زمان تولید فایل صورتحساب، ابتدا باید نوع صورتحساب و سپس الگوی متناسب با معامله مشخص شود.
الگوهای صورتحساب الکترونیکی نوع اول
صورتحساب نوع اول اطلاعات کاملتری از معامله و طرفین آن دارد و برای معاملات مختلف، الگوهای اختصاصی در نظر گرفته شده است.در فهرست اولیه الگوها، هفت الگو برای نوع اول معرفی شد و در ساختارهای جدیدتر، الگوهای دیگری نیز به آن اضافه شدهاند.
-
الگوی اول نوع اول؛ فروش کالا و خدمات
الگوی فروش کالا و خدمات الگوی عمومی برای معاملات فروش است.
زمانی که معامله در دسته الگوهای تخصصی مانند فروش ارز، طلا، پیمانکاری، قبوض، بلیت هواپیما یا صادرات قرار نمیگیرد، الگوی فروش میتواند مورد استفاده قرار گیرد.
در این الگو اطلاعاتی مانند مشخصات فروشنده و خریدار، کالا یا خدمت، مقدار، مبلغ، مالیات و سایر اطلاعات موردنیاز معامله ثبت میشود.
این الگو یکی از پرکاربردترین قالبهای صورتحساب الکترونیکی است.
-
الگوی دوم نوع اول؛ فروش ارز
این الگو برای ثبت معاملات ارزی توسط صرافیها طراحی شده است.
با توجه به ماهیت متفاوت معامله ارز، اطلاعات مربوط به نوع ارز، مبلغ ارزی، نرخ تبدیل و سایر اطلاعات اختصاصی معامله باید بر اساس ساختار این الگو ثبت شود.
استفاده از الگوی فروش عادی برای معاملهای که مشمول الگوی تخصصی فروش ارز است، انتخاب مناسبی نیست.
در اطلاعیه معرفی الگوها نیز تصریح شده که این الگو مخصوص صرافیها است.
در اطلاعیه معرفی الگوها نیز تصریح شده که این الگو مخصوص صرافیها است.
-
الگوی سوم نوع اول؛ طلا، جواهر و پلاتین
الگوی سوم برای صورتحساب طلا، جواهر و پلاتین در نظر گرفته شده و عمدتاً توسط فعالان این حوزه استفاده میشود.
در این الگو علاوه بر اطلاعات عمومی معامله، اطلاعات تخصصی مربوط به ساختار قیمتگذاری طلا و جواهر اهمیت بیشتری پیدا میکند.
برای نمونه، اطلاعات مرتبط با اجرت ساخت، سود فروشنده و حقالعمل از جمله اطلاعات اختصاصی این حوزه هستند.
-
الگوی چهارم نوع اول؛ قرارداد پیمانکاری
این الگو برای معاملات و خدماتی طراحی شده است که مبنای آن قرارداد پیمانکاری است.
در چنین معاملاتی لازم است صورتحساب بتواند با قرارداد مربوط ارتباط داشته باشد.
به همین دلیل، ثبت شناسه یکتای ثبت قرارداد فروشنده در این الگو اهمیت دارد.
به همین دلیل، ثبت شناسه یکتای ثبت قرارداد فروشنده در این الگو اهمیت دارد.
این الگو برای فعالیتهایی مانند پروژههای پیمانکاری و قراردادهای خدماتی مرتبط کاربرد دارد.
-
الگوی پنجم نوع اول؛ قبوض خدماتی
الگوی قبوض خدماتی برای صورتحسابهایی استفاده میشود که مربوط به ارائه خدمات عمومی و قبضهای خدماتی هستند.
ماهیت این معاملات با فروش عادی کالا تفاوت دارد و به همین دلیل اطلاعات اختصاصی مربوط به خدمت و بهرهبردار در ساختار صورتحساب اهمیت پیدا میکند.
در دستورالعملها، قبوض خدماتی بهعنوان یکی از الگوهای اختصاصی نوع اول معرفی شده است.
-
الگوی ششم نوع اول؛ بلیت هواپیما
برای صدور صورتحساب الکترونیکی مربوط به بلیت هواپیما از الگوی ششم استفاده میشود.
در این الگو، برخی اطلاعات اختصاصی سفر باید ثبت شود. برای نمونه، نوع پرواز از اطلاعات مهم این الگو است و در برخی حالتها اطلاعات مسافر نیز اهمیت پیدا میکند.
بنابراین صدور صورتحساب مربوط به بلیت هواپیما با الگوی عمومی فروش یکسان نیست.
-
الگوی هفتم نوع اول؛ صادرات
الگوی هفتم برای معاملات صادراتی استفاده میشود.
در معاملات صادرات، اطلاعاتی مانند اطلاعات ارزی و اطلاعات مربوط به اسناد گمرکی اهمیت بیشتری پیدا میکنند و باید مطابق الزامات این الگو ثبت شوند.
یکی از نکات مهم این است که در صورتحسابهای الکترونیکی با الگوی صادرات، درج اطلاعات خریدار الزامی نیست.
در نسخههای جدیدتر دستورالعمل، برای صورتحسابهای صادراتی اطلاعات مرتبط با اظهارنامه و کوتاژ گمرکی نیز مورد توجه قرار گرفته است.


الگوهای جدیدتر نوع اول
با توسعه ساختار صورتحسابهای الکترونیکی، الگوهای دیگری نیز به فهرست اضافه شدهاند.-
الگوی هشتم نوع اول؛ بارنامه
الگوی هشتم برای ثبت صورتحساب مرتبط با بارنامه طراحی شده است.
این الگو در حوزه خدمات حملونقل کاربرد دارد و اطلاعات اختصاصی مرتبط با بارنامه را در ساختار صورتحساب ثبت میکند.
در منابع منتشرشده در سال ۱۴۰۵، الگوی بارنامه بهعنوان یکی از الگوهای نوع اول معرفی شده است.
این موضوع برای شرکتهای حملونقل و فعالان بخش جادهای، ریلی، دریایی و هوایی اهمیت ویژهای دارد.
-
الگوی یازدهم نوع اول؛ بورس اوراق بهادار مبتنی بر کالا
در ساختارهای جدیدتر، الگوی یازدهم نیز برای معاملات مرتبط با بورس اوراق بهادار مبتنی بر کالا در فهرست الگوهای نوع اول قرار گرفته است.
این الگو برای معاملاتی طراحی شده که ماهیت آنها با فروش معمول کالا و خدمات متفاوت است و اطلاعات اختصاصی این حوزه باید طبق ساختار مربوط ثبت شود.
الگوهای صورتحساب الکترونیکی نوع دوم
نوع دوم نسبت به نوع اول اطلاعات کمتری درباره خریدار دارد و برای معاملات مشمول این نوع صورتحساب استفاده میشود.طبق ساختار فنی مورد استفاده، الگوهای نوع دوم شامل الگوی اول فروش و الگوی سوم طلا، جواهر و پلاتین هستند.
-
الگوی اول نوع دوم؛ فروش
این الگو برای ثبت فروش کالا و خدمات در قالب صورتحساب نوع دوم استفاده میشود.
در این نوع صورتحساب، ثبت اطلاعات خریدار الزامی نیست و اطلاعات فروشنده و کالا یا خدمت در ساختار صورتحساب ثبت میشود.
نوع دوم برای معاملاتی که مشمول این قالب هستند، بهخصوص فروشهایی که اطلاعات هویتی خریدار در آنها الزامی نیست، کاربرد دارد.
-
الگوی سوم نوع دوم؛ طلا، جواهر و پلاتین
برای معاملات مربوط به طلا، جواهر و پلاتین نیز الگوی اختصاصی در نوع دوم پیشبینی شده است.
نکته مهم در اینجا این است که در اسناد فنی، این الگو با شماره ۳ شناخته میشود؛ بنابراین عبارت «الگوی دوم نوع دوم» ممکن است باعث اشتباه شود.
الگوهای صورتحساب الکترونیکی نوع سوم
نوع سوم از نظر ساختار با انواع اول و دوم متفاوت است.
این نوع در اصل مربوط به رسید یا گزارش الکترونیکی دستگاه کارتخوان یا درگاه پرداخت الکترونیکی است که طبق مقررات بهعنوان پایانه فروشگاهی پذیرفته شده و دارای شماره منحصر به فرد مالیاتی است.
به همین دلیل، نوع سوم را نمیتوان یک صورتحساب فروش معمولی با یکی از الگوهای نوع اول دانست.
فیلد INP در صورتحساب الکترونیکی چیست؟
در فایل فنی صورتحساب الکترونیکی، اطلاعات صورتحساب در قالب فیلدهای مشخص ثبت میشود.یکی از این فیلدها:
inp
است که عنوان آن الگوی صورتحساب است.
این فیلد مشخص میکند صورتحساب با کدام الگو تولید شده است.
در سند فنی، این فیلد در قسمت سرآمد یا Header قرار دارد و از نوع عددی است.
در نتیجه هنگام تولید فایل JSON، انتخاب مقدار صحیح inp اهمیت زیادی دارد؛ زیرا سامانه بر اساس این مقدار، ساختار اطلاعات و قواعد کنترلی مربوط به آن الگو را بررسی میکند.
چرا انتخاب الگوی درست اهمیت دارد؟
هر الگو برای یک نوع خاص از معامله طراحی شده و دارای فیلدهای عمومی و اختصاصی است.برای مثال، اطلاعات موردنیاز یک فروش معمولی با اطلاعات صورتحساب صادراتی یکسان نیست.
همین تفاوت باعث شده برای بعضی فعالیتها الگوهای اختصاصی تعریف شود.
انتخاب اشتباه الگو میتواند باعث شود اطلاعات لازم برای معامله در فیلدهای صحیح قرار نگیرند یا صورتحساب با قواعد اعتبارسنجی الگوی انتخابشده مطابقت نداشته باشد.
بنابراین قبل از تولید و ارسال صورتحساب باید سه موضوع مشخص شود:
نوع معامله چیست؟
صورتحساب از چه نوعی است؟
کدام الگو برای این معامله مناسب است؟
نمونه انتخاب الگو در معاملات مختلف
برای درک سادهتر میتوان چند نمونه را بررسی کرد:| نوع فعالیت یا معامله | نوع / الگوی مرتبط |
| فروش معمولی کالا و خدمات | نوع اول، الگوی اول |
| فروش ارز توسط صرافی | نوع اول، الگوی دوم |
| فروش طلا و جواهر | نوع اول، الگوی سوم |
| قرارداد پیمانکاری | نوع اول، الگوی چهارم |
| قبوض خدماتی | نوع اول، الگوی پنجم |
| بلیت هواپیما | نوع اول، الگوی ششم |
| صادرات | نوع اول، الگوی هفتم |
| بارنامه | نوع اول، الگوی هشتم |
| معاملات بورس مبتنی بر کالا | نوع اول، الگوی یازدهم |
| فروش در قالب نوع دوم | نوع دوم، الگوی اول |
| طلا، جواهر و پلاتین در نوع دوم | نوع دوم، الگوی سوم |
| رسید کارتخوان یا درگاه پرداخت | نوع سوم |
فهرست پایه و الگوهای توسعهیافته در منابع فنی منتشرشده درباره سامانه مؤدیان قابل مشاهده است.
آیا الگوهای صورتحساب ثابت هستند؟
الگوهای صورتحساب بر اساس دستورالعملهای سازمان امور مالیاتی تعریف میشوند و ممکن است با اصلاح و توسعه دستورالعملها، الگوها یا الزامات برخی فیلدها تغییر کنند.به همین دلیل، مخصوصاً هنگام پیادهسازی نرمافزاری سامانه مؤدیان، بهتر است ساختار فایل صورتحساب مستقیماً بر اساس آخرین نسخه دستورالعمل فنی بررسی شود و صرفاً به نمونههای قدیمی موجود در اینترنت اکتفا نشود.
این موضوع برای برنامهنویسان و شرکتهای تولیدکننده نرمافزار حسابداری اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا تغییر در ساختار یا قواعد اعتبارسنجی میتواند بر فرآیند تولید JSON و ارسال صورتحساب اثر بگذارد.



کاربران ما
شما هم نظرتون با ما دریاره “الگوهای صورتحساب الکترونیکی سامانه مؤدیان (INP)” اشتراک بزارید
برای ارسال نظر لطفا ورود یا ثبت نام کنید